ANASAYFA » EGITIM PROGRAMLARI » ZIHINSEL ENGELLI BIREYLER DESTEK EGITIM PROGRAMI

Zihinsel Engelli Bireyler Destek Eğitim Programı

Zihinsel Yetersizliği Olan Bireylerin Destek eğitim Programı
Zihinsel Yetersizliği Olan Bireylerin Destek eğitim Programı, Milli eğitim Bakanlığına bağlı olarak faaliyet gösteren özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde destek eğitime devam eden zihinsel yetersizliği olan bireylerin, verilen özel eğitim hizmetlerinden etkili ve en üst düzeyde yararlanmalarını sağlamayı amaçlamaktadır. Program, ülkemizde zihinsel yetersizliği olan bireylerin gelişim alanlarına ait özellikler dikkate alınarak hazırlanmıştır.
Destek Eğitim Programının Yapısı
Zihinsel Yetersizliği Olan Bireylerin Destek eğitim Programı, bireylerin Programın genel amaçlarına ulaşmalarını sağlayacak çeşitli modüller ve bu modüllere yönelik kazanımlardan oluşmaktadır.Her bir modülde bireylerde ulaşılması beklenen kazanımların içeriği, modülle ilgili açıklamalar ve ölçme değerlendirme bölümleri yer almaktadır.Modüller bireyselleştirilmiş eğitim programı hazırlama ve uygulamaya imkan sağlayacak şekilde, kendi içerisinde bütünlüğü olan ve birbirini işlevsel olarak tamamlayacak yapıda hazırlanmıştır.Modüllerde yer alan kazanımlar bireye kazandırılacak bilgi, beceri ve tutumlardan oluşmaktadır. Modüller öğretmen veya uygulayıcıya rehber olabilmesinin yanında eğitim kurumunun uygulayacağı eğitime de bir standart getirir ayrıca verilen eğitimin sonunda elde edilen kazanımların ölçülmesi ve değerlendirilmesini sağlar.
Zihinsel Engelliler Destek Eğitim Programının Düzeyi ve Amaçları
Zihinsel Engelliler Destek Eğitim Programının Amacı
Program, kavramsal, sosyal ve pratik uyum becerilerinde eksiklikleri ya da sınırlılıkları olan, bu özellikleri 18 yaşından önceki gelişim döneminde ortaya çıkan ve özel eğitim ile destek eğitim hizmetlerine ihtiyaç duyan zihinsel yetersizliği olan her yaştaki bireylerin özellikleri dikkate alınarak hazırlanmıştır.
Bu program ile bireylerin; Bağımsız yaşam becerileri kazanmaları, öz bakım ve günlük yaşam becerilerini kazanmaları, Psikomotor becerilerini geliştirmeleri, Dil ve Konuşma becerilerini geliştirmeleri, sözlü ve yazılı anlatım becerilerini geliştirmeleri, Sosyal ve toplumsal uyum becerilerini geliştirmeleri, Bilişsel hazırlık becerilerini geliştirmeleri, beklenmektedir.
Zihinsel Engelliler Destek Eğitim Programı Detayları
Modüllerde yer alan kazanımlar, zihinsel yetersizliği olan bireylerin (hafif, orta, ağır) özellikleri (dil, bilişsel, sosyal vb. ) dikkate alınarak destek eğitim Programının genel amaçlarına ulaşmayı sağlayacak nitelikte belirlenmiştir.
Birden fazla yetersizliği olan bireylerin sağlık kurulu raporunda belirtilmiş olan diğer yetersizlikleri de göz önünde bulundurularak uygun modül veya modüller önerilmelidir. Örneğin, bir bireyin zihinsel yetersizliği ile birlikte görme ve ortopedik yetersizliği bulunabilir.
Modül seçiminde zihinsel yetersizliğinin yanı sıra tespit edilen görme ve ortopedik yetersizliği olan bireyler için hazırlanmış olan modüller de önerilmeli ve bu modüller dikkate alınarak bireyselleştirilmiş eğitim Programı hazırlanmalıdır. Modüllerde yer alan kazanımların gerçekleşebilmesi için öğrenme ve öğretme sürecinde gerekli araç gereç ve donanımlar sağlanmalıdır.
Destek eğitim Programının verimliliğini artırmak amacıyla modüllerde yer alan kazanımların yapılandırılmış ortamların yanı sıra gerçek ortamlarda da öğretimi yapılmalıdır. Destek eğitimi veren kurum; rehberlik ve araştırma merkezi, varsa devam ettiği okul (eğitim uygulama okulu, Özel eğitim ilköğretim okulu, hastane okulu, ilköğretim okulu vb. ) ya da kurumlar (SHÇEK vb. ) ile iş birliği yapmalıdır.
Bireysel eğitim Programı doğrultusunda yapılacak çalışmalar ve öneriler konusunda, varsa devam ettiği kurum /okul personeli (sınıf öğretmeni, rehber öğretmen, Özel eğitim öğretmeni, branş öğretmeni, kurum psikoloğu, çocuk gelişim öğretmeni, sosyal hizmet uzman vb. ) ile görüş alışverişi yapılarak bireyin gelişimi ve takibi desteklenmelidir.
Destek eğitim merkezlerinde görev yapan meslek elemanları kendi görev alanlarındaki yetki ve sorumlulukları doğrultusunda hareket ederek ekip çalışmasına özen göstermelidir. Destek eğitimi alan bireyin eğitim sürecinde edindiği kazanımların sosyal yaşama geçişinin ve yaşantı zenginliğinin sağlanması için çevresi ile iletişimde bulunacağı oyun, drama, tiyatro, gezi, spor, müzik, izcilik vb. etkinliklere eğitim öğretim sürecinde yer verilmelidir.
Programı uygulayan personel tarafından destek eğitim programı kapsamında uzman desteği alınabilir. Özel eğitim merkezleri gereken zamanlarda diyetisyen, tıp doktorlarından, dil konuşma terapistlerinden danışmanlık hizmeti alabilir.
Öğrenimleri sırasında hedeflere ulaşmaları ve başarı duygusunu yaşamaları zihinsel yetersizliği olan bireyler için önemlidir. Etkinlikler, eğitim araç ve gereçleri bireyin gelişimsel özelliğine ve ilgisine uygun olarak, kolaydan zora doğru hazırlanmalıdır. Etkinliklere başlarken bireyin dikkatini toplamaya yönelik girişim yapılmalıdır.
Eğitim sırasında hangi konuların işleneceği bireye açıklanmalı, etkinlikler arasında kısa molalar verilecekşekilde plan yapılmalıdır. Bireylerin olumlu davranışları pekiştirilmeli, motivasyonları artırılmalı ve ilgilerini desteklemek amacıyla yaş ve düzeylerine uygun pekiştiriciler verilmelidir. Etkinliklerin süresi bireyin özellikleri dikkate alınarak belirlenmeli ve bireylerin kendi hatalarını kendilerinin bulmasına olanak verilmelidir.
Otuz altı aydan küçük zihinsel yetersizliği olan çocuklar bu modüllerden bireysel eğitim ve aile eğitim programları doğrultusunda yararlanırlar. Zihinsel yetersizliği olan bireylerin eğitiminde 0-3 yaş döneminin en kritik dönem olması nedeniyle ve Özel eğitimde erkenlik ilkesi doğrultusunda ailenin, eğitimin her aşamasına aktif olarak katılımının sağlanması gerekir. Bu nedenle ailenin modülllerde yer alan kazanımların gerçekleştirme sürecine eş zamanlı olarak katılımı sağlanmalıdır.
36 aydan büyük zihinsel yetersizliği olan bireyler, bireysel eğitim ve grup eğitiminden yararlanabilirler. Bilişsel Becerilere Hazırlık ağır ve orta düzeyde zihinsel yetersizliği olup daha önce özel eğitim hizmeti almamış ve akademik becerileri içeren modüllerden herhangi birisini alamayacak durumda olan bireyleri ve 36-72 ay grubunda yer alan zihinsel yetersizliği olan çocukları kapsamaktadır. Diğer modüller zihinsel yetersizliği olan tüm bireyleri kapsamaktadır.
Modülde yer alan kazanımlar edinim, akıcılık, kalıcılık ve genelleme aşamaları dikkate alınarak çalışılmalıdır. Bireyselleştirilmiş eğitim Programı hazırlanırken kaynaştırma kararı alınan ve destek eğitime devam eden zihinsel yetersizliği olan bireyler için kaynaştırma eğitimi süresi boyunca devam ettiği okulda uygulanan eğitim programı dikkate alınarak yeni kazanımlar eklenebilir.
Bireyselleştirilmiş eğitim programını hazırlayan kurulda yer alan öğretmen veya uygulayıcı kazanıma yönelik uygun ölçüt belirlemelidir. Zorunlu öğrenim dışındaki zihinsel yetersizliği olan bireyler, toplumsal uyum, iş ve meslek becerilerini kazanıması amacı ile iş eğitim merkezlerine, mesleki rehabilitasyon merkezlerine veya halk eğitim merkezleri bünyesinde açılacak kurslara da yönlendirilebilir.
Özel eğitim Merkezimizde alanında uzman pedagog ve özel eğitim öğretmenleriyle zihinsel engelli çocuk ve gençlerimize yönelik eğitim ve öğretim çalışmaları yapılmaktadır.
Zihinsel engelliler destek eğitim programının alt basamaklarını aşağıdaki linklerden inceleyebilirsiniz